جداول و نمودارها در پایان نامه کامپیوتر

نکاتی در رابطه با جداول و نمودار ها در پایان نامه :   

جدول و نمودار مقاله و پایان نامه

 

در بسیاری از مقالات و همایش های علمی برای انتقال بهتر و بیشتر به خواننده و شنونده از نمودار و جدول برای ارائه مطلب استفاده می کنند.

در یک پایان نامع نیز زمانیکه اطاعات و یافته ها زیاد باشند برای منسجم نمودن و دسته بندی راحت تر از این شیوه نمایش استفاده می شود. این عناصر بصری موجب میشوند تا تحلیل راحت تر و سریع تر صورت گیرد .

جداول و نمودارها هر چی از نظر علمب به نکات بیشتری توجه داشته باشند علمی تر و قوی تر هستند و هر اندازه مختصر تدوین شوند اعتبار پژوهش را زیر سوال میبرند.

در مقاله حاضر سعی شده است تا نکات مهمی که در تدوین و نگارش جداول اهمیت دارند ذکر شوند و به دانشجویان کمک کند تا اعتبار علمی کار خود را افزایش دهند.

گام اول: استفاده به جا از جداول و اشکال

نوشتن جدول و نمودار به بینش و برنامه ای نیاز دارد که از ابتدای نگارش مقاله لازم است تا نویسنده به آن توجه داشته باشد. برنامه ریزی های لازم برای تدوین جدول به صورت زیر است:

  1. آیین نامه نگارشی که مخصوص نویسندگان است و توسط نشریه هدف ارائه میشود در قدم اول باید بررسی شود تا از محدودیت هایی که درمورد این تصاویر بصری مد نظر دارند آگاهی به دست آید.
  2. برای انتقال اطلاعات روش (استفاده از جدول،متن،شکل) مناسب انتخاب شود.
  3. در صورت انتخاب عناصر بصری بین آنها نیز باید با توجه به نوع اطلاعات انتخاب صورت گیرد که به طور مثال جدول بهتر است یا شکل.

تولید جدول‌ها و شکل‌های موثر نیازمند برنامه‌ریزی دقیقی است که از خود مرحله نوشتن مقاله شروع می‌شود. نحوه انجام آن بدین شکل است:

  • اول، بررسی کنید مجله هدف‌تان در مورد این مسئله چه نظری دارد. برخی از نشریات تعداد جدول‌ها و نمودارها را محدود کرده و نیز دستورالعمل خاصی درباره نحوه طراحی اقلام تصویری دارند.
  • بعد، در مورد این‌که می‌خواهید بینابین اطلاعات کلیدی از جدول، شکل‌ یا متن استفاده کنید تصمیم‌گیری نمایید. (برای داشتن ذهنیتی بهتر درباره این تصمیم به جدول ۱ مراجعه کنید.)
  • پس از تصمیم‌گیری در مورد استفاده از یک عنصر تصویری، عنصر تصویری را انتخاب کنید که به بهترین و مناسب‌ترین شکل ممکن مقصودتان را برآورده می‌کند؛ این‌که می‌خواهید خواننده روی چه بخشی بیشتر تمرکز کند و چه چیزی را می‌خواهید بیشتر نمایش دهید. (برای اطلاعات بیشتر به جدول ۱ مراجعه کنید.)
  • در نهایت، به منظور حصول اطمینان از این‌که جدول‌ها و شکل‌هایتان به خوبی طراحی شده‌اند، از دستورالعمل‌های بهترین شیوه نگارشی درج شده در بخش سه پیروی کرده و نمونه‌های ارائه شده در بخش چهار مقاله حاضر را بررسی کنید.

جدول ۱: شیوه انتخاب بین عناصر بصری جهت انقال اطلاعات

کاربرد جدول کاربرد شکل کاربرد متن
برای نمایش تعداد زیادی عدد و رقم و دیگر اطلاعات جزئی و دقیق در فضایی محدود برای نمایش سیر حرکتی، الگو‌ها و رابطه موجود بین مجموعه‌ای از داده‌ها در شرایطی که الگوی کلی آن مهم‌تر از جزئیات دقیق ارزش‌های داده است (موارد قابل استفاده: نمودار‌ها و پلات‌های داده) زمانی که اطلاعات ارائه شده از نشر تعداد و گستردگی قابل توجه نیستند
برای مقایسه و نشان دادن اختلاف میان ارزش‌های عددی یا شاخص‌های موجود میان عناصر یا برای نمایش عناصر متعدد با شاخص‌ها یا ارزش‌های مشترک برای خلاصه کردن نتایج تحقیق (موارد قابل استفاده: نمودار‌ها، پلات‌های داده، نقشه‌ها و نمودار‌های دایره‌ای) زمانی که قرار دادن داده‌ها داخل جدول به معنای ایجاد جدول با دو ستون یا کمتر خواهد بود
برای نشان دادن بود یا نبود ویژگی‌هایی خاص برای ارائه شرح تصویری رشته حوادث، روند‌ها، ویژگی‌های جغرافیایی و خواص فیزیکی (موارد قابل استفاده: نمودار‌های اجمالی، شکل‌ها، عکس‌ها و نقشه‌ها) زمانی که داده‌هایی که می‌خواهید ارائه کنید داده‌هایی جنبی بوده یا با یافته‌های اصلی تحقیق نامرتبط هستند

استاندارد عمومی برای تدوین جداول و اشکال در مقالات علمی:

جداول پایان نامه ارشد کامپیوتر

  1. عنصر مورد استفاده باید رسا و قابل فهم باشد: بسیاری از داوران و گاها خوانندگان در ابتدا  قبل از خواندن کل مقالات به جداول و نمودارها توجه میکنند.
  2. زمانیکه قسمتی از متن نکته مهمی را در خود دارد میتوان از آن در جدول نیز استفاده شود و به آن ارجاع داد اما ابدا نباید عین مطلب کپی شود مثلا میتوان گفت با توجه به جدول شماره ۱ اما نباید مقادیر را از جدول ۱ در متن مورد نظر آورد.
  3. هم خوانی و انسجام باید بین سطر ها و ستون های یک جدول دیده شود و اعداد و بخش های متنی جدول با یکدیگر سازگاری داشته باشند.
  4. عنوان هایی که برای سطر یا ستون استفاده می شود باید با معنا و مفهوم باشد. یعنی هر تیتر باید محتوای سطر خود را به صورت شفاف نشان دهد. لازم است دقت نمود که تیترها باید جذاب باشند تا نظر خواننده را به خود جلب کنند.
  5. در صورتیکه نشریه مورد نظر دستورالعمل خاصی را برای تدوین جداول یا نمودارها مد نظر دارد ، نویسنده باید به آنها پایبند باشد.

راهنمای تدوین جدول‌ها:

  1. در صورتیکه اطلاعات دو جدول یکی است باید ادغام شوند. این امر موجبمیشود که از کسل شدن خواننده جلوگیری به عمل آید. برای رسیدن به این هدف عناوین و توضیحات جدول ها باید بررسی شوند و آنهایی که تقریبا یکسان هستند ادغام شوند.
  2. داده و اطلاعات جداول باید تقسیم شوند به این معنا که برای انتقال بهتر و روشن شدن موضوع باید داده ها در سطر ها و ستونهای با معنی تفکیک شوند.
  3. داده هایی که در جدولها ذکر میشوند نباید خیلی زیاد باشند زیرا در این صورت باعث میشود تا کنترل  آنها سخت شود و مفهوم اصلی را نرساند.بهتر است جداول طولانی در پیوست آورده شوند.
  4. جدول آرایی، فضای کافی بین سطرها و ستون ها باید به درستی برنامه ریزی شود.جدول به هم ریخته و شلوغ کارایی نخواهد داشت.

راهنمای تدوین شکل‌ها:

  1. تصویر باید کاملا گویا و خوانا باشد ، برای رسیدن به این هدف باید از فونت استاندارد استفاده شود و تمام اجزای شکل واضح باشند.
  2. در صورتی که شکل نکات کلیدی دارد باید از فهرست نمادها برای توضیح آنها استفاده کرد. از این فهرست برای علائم اختصاری نیز استفاده می شود.
  3. در صورتی که بخش هایی در نمودار یا شکل اهمیت بالایی دارد ان نقاط برچسب گذاری شود. محورها در دیاگرام ها حتما نام مناسب داشته باشند.
  4. در اشکال و نمودارها باید دقت کرد که مقیاس حتما وجود داشته باشد. هر نقطه که اطلاعات مهمی دارد باید مقدار آن در کنارش درج شود.
 مثالی از جدول خوب:

در زیر سعی شده است تا بر اساس نکات بالا و استانداردهای موجود چند نمونه خوب  آورده شود. جدول پایین از پایان نامه ای در زمینه پرورش حیوانات انتخاب شده است که در مورد پرورش جوجه پنگوئن ماکارونی اطلاعاتی به خواننده میدهد و به دلایل زیر نمونه ای است از یک جدول موثر:

  1. عنوان جدول درون مایه آن را به خوبی شرح می  دهد.
  2. تیتر ستون ها به خوبی انتخاب شده است.
  3. داده های جدول جهت خوانایی بیشتر به چند دسته تقسیم شده اند.
  4. بدون هیچ منبع و توضیحی ،جدول به تنهایی قابل درک است.
  5. تدوین و جدول آرایی در حد قابل قبول است.
  6. حروف بزرگی که در ابتدای کلمات آمده برای ارائه اطلاعات تکمیلی استفاده شده است.
مثالی از یک شکل خوب:

کشیدن چارت ها و نمودار ها

در شکل زیر که در حیطه مطالعات دریایی و اثر صخره ها به عنوان موج شکن ارائه شده است اطلاعات خوبی بنا بر موارد زیر ارائه می شود:

  1. عنوان شفاف است و موضوع را بدون ابهام به خواننده ارائه میدهد.
  2. محورهای شکل به درستی نام گذاری شده اند.
  3. فهرست کلید شکل علایم داخل شکل را به درستی توضیح داده اند.
  4. منبع شکل ذکر شده است
  5. نکات کلیدی به دقت بیان شده اند.
  6. نمودار بدون بهم ریختگی است.
نتیجه‌گیری و جمع بندی:

جداول،اشکال و نمودارها که از جزئیات بصری انتقال اطلاعات هستند اعتبار یک مقاله یا پایان نامه را بالا میبرند و این درک را به خواننده القا میکنند که نگارنده کاملا حرفه ای بوده است.این اقلام موجب میشوند تا نظر خوانندگان را به خود جلب کنند و پیچیده ترین اطلاعات را به آسان ترین روش انتقال میدهند.

 

دیدگاهی بنویسید